Een concerthuis van de toekomst

deFilharmonie komt thuis in de nieuwe Koningin Elisabethzaal

kez-1De Koningin Elisabethzaal is dé nieuwe culturele hotspot van Vlaanderen. Deze concertzaal met state-of-the-artaccommodatie is de thuishaven van deFilharmonie. De muzikanten geven er het beste van zichzelf op een podium vol technische hoogstandjes. Je kan er in ideale omstandigheden van muziek genieten. Niet voor niets werd deze zaal uitgerust met de modernste technische voorzieningen en faciliteiten voor klassieke concerten.

Herinner je je vorige concert in de Elisabethzaal nog? De kans is groot dat je toen dacht dat je stoel het zou begeven. Aan het einde van het concert was je ongetwijfeld blij dat je kon opstaan. ‘De zitjes werden gerecycleerd uit het Amerikaans paviljoen van Expo 58’, vertelt Walter Van den Eeckhout, orkestdirecteur van deFilharmonie. ‘De vorige Elisabethzaal werd verbouwd aan het einde van de jaren 1950 na beschadigingen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ze was compleet op. Technisch voldeed ze niet meer en er waren veiligheidsproblemen. Er bleef niets van over, behalve de monumentale negentiende-eeuwse gevel.’

Uitstekende akoestiek
‘Oorspronkelijk wilde de beheerder, de Koninklijke Maatschappij voor Dierkunde Antwerpen (KMDA), de zaal verbouwen. In samenspraak met de belangrijkste geldschieter, de Vlaamse Gemeenschap, besliste ze een nieuwbouw op te trekken. Met de expertise van het akoestische bureau Kirkegaard Associates uit Chicago – een wereldautoriteit – konden we de akoestiek verbeteren van 6 op 10 naar 9,3 op 10. Toen onze hoofddirigent, Philippe Herreweghe, tijdens de werken voor het eerst de nieuwe zaal betrad, hoorde hij meteen dat deze zaal een unieke akoestiek bezit.’ ‘De nieuwe zaal is hoger, langer en smaller. Ze heeft de vorm van een schoendoos waardoor het geluid ideaal resoneert. Er is geen proscenium, een voortoneel, dat klankverlies veroorzaakt. Aan het plafond hangen vier grote en acht kleine beweegbare akoestische panelen die het geluid perfect projecteren. Indien nodig kunnen we ze verplaatsen of verwijderen.’ ‘Kijk ook eens naar de bronskleurige plaatjes op de wandpanelen. Ze zijn speciaal voor deze zaal ontwikkeld. Ze golven als het ware over de muren waardoor de klank zich perfect verspreidt. Het zijn de hedendaagse opvolgers van de Griekse godinnen die als zuilen fungeren in het Wiener Musikverein. De kegelvormige borsten van de beelden zorgden ervoor dat de zaal een van de beste van de wereld werd, al waren de negentiendeeeuwse architecten zich daarvan niet bewust (lacht) .’ ‘Tussen het eikenhout dat de wanden siert en de betonnen muur brachten we een laag lavazand aan waardoor de muren niet kunnen trillen. De nieuwe zaal hangt als een gigantische zwarte doos tussen de oorspronkelijke muren. Het gebouw rust op 500 funderingspalen en daarvoor gebruikten de aannemers 1300 ton wapeningsstaal en 800 ton profielstaal. Het zwaarste dakspant weegt 35 ton.’

De nieuwe zaal hangt als een gigantische zwarte doos tussen de oorspronkelijke buitenmuren.

Technisch hoogstandje
Je zit op een goede stoel en je hoort straks de muziek in superieure akoestische kwaliteit. Bovendien zit je niet erg ver van het podium. ‘Afhankelijk van de opstelling zijn er 1850 tot 2000 zitjes, en toch bevindt het orkest zich op maximum 32 meter van jou’, zegt Van den Eeckhout. ‘Zelfs op het tweede balkon kan je in optimale omstandigheden van het concert genieten. In de vestibule op de tweede verdieping ervaar je trouwens nog meer dan elders de prachtige doorkijkarchitectuur. Je komt er langs de monumentale trappen of een van de drie liften die onze zalen vlot toegankelijk maken, ook voor minder mobiele bezoekers. Een heel bijzondere luisterervaring beleef je in de verplaatsbare koorwagen. Bij concerten zonder koorzangers kunnen 70 bezoekers op de scène plaatsnemen.’ De grote zaal van het Elisabeth Center Antwerp is multifunctioneel en je kan haar in geen tijd omtoveren van congres- naar theater- of concertzaal. ‘Het podium meet 18 op 14 meter en is een technisch hoogstandje met twaalf liften en individueel beweegbare delen waardoor we het podium kunnen aanpassen aan de noden van de gebruikers. Er ligt 1663 vierkante meter parket en per vierkante meter kunnen we het podium belasten met een halve ton decorstukken. De afstand tussen podium en zaal bedraagt amper 90 centimeter.’

Perfecte locatie
Een state-of-the-artzaal biedt deFilharmonie nieuwe kansen, zegt Van den Eeckhout. ‘We krijgen meer ruimte voor cross-overs als filmconcerten samen met Pixar, jazz- en folkconcerten of fado met Cristina Branco, bijvoorbeeld. Voor zulke optredens was er in Antwerpen tot nog toe geen geschikte zaal.’ In de nieuwe Koningin Elisabethzaal komt deFilharmonie thuis. Het symfonisch orkest ontstond in de jaren vijftig en speelde het merendeel van zijn concerten in de oude Elisabethzaal, maar van bij het begin was een vaste repetitieruimte een groot euvel. ‘We treden hier 45 keer per jaar op en repeteren 100 dagen in de grote zaal. Daarmee maken we een droom waar en krijgen we ongetwijfeld een kwalitatieve boost. Als je in dezelfde ruimte kan repeteren en spelen, kan de dirigent meteen aan de klankkleur werken, de zaal is immers het instrument van het orkest. Vroeger kon hij maar twee uur in de zaal repeteren.’ Niet alleen de bezoekers kunnen in de publieksruimtes van het Elisabeth Center Antwerp genieten van alle hedendaagse comfort, dat doen ook de muzikanten. ‘Op 2000 vierkante meter verspreid over vier verdiepingen beschikken we over een repetitiezaal, kantoren, een vip-loge, een cafetaria en zes geluidsdichte inspeelruimtes. Onze nieuwe thuishaven bevindt zich bovendien op een droomlocatie voor zowel bezoekers als medewerkers. Het Centraal Station is vlakbij en een knooppunt van lokaal, regionaal en internationaal openbaar vervoer. Bovendien zijn er fietsenstallingen en parkeergarages in de buurt. Die uitstekende ligging bevestigt andermaal dat we een zaal van de toekomst hebben gebouwd.’ FE

Categorieën:Elisabethzaal

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s